Constitution of Mongolia 1992, as amended to 2019


Citizenship and Nationality

1. The grounds and procedure for Mongolian nationality, acquisition or loss of citizenship shall be determined only by law.
2. Deprivation of Mongolian citizenship, exile and extradition of citizens of Mongolia shall be prohibited. (Art. 15)

Jurisdiction and Access

1. The Constitutional Tsets of Mongolia is the competent organ with powers to exercise a supreme supervision over the enforcement of the Constitution, to make a conclusion of the breach of its provisions, and to decide the constitutional disputes, and shall be the guarantee for strict observance of the Constitution.
… (Art. 64)

Jurisdiction and Access

1. The Constitutional Tsets shall examine and decide on disputes regarding breach of the Constitution, on its own initiative pursuant to the petitions or information from citizens, and/or at the request of the State Great Hural, the President, the Prime Minister, the Supreme Court and the Prosecutor General.
2. The Constitutional Tsets shall make conclusions based on the grounds prescribed in Section 1 of this Article and submit it to the State Great Hural, on the following issues under a dispute:
1) On whether or not the laws, decrees or other decisions by the State Great Hural or by the President, as well as any Government decisions and international treaties to which Mongolia is a State Party, are in conformity with the Constitution;

3) On whether or not the President, the Speaker or members of the State Great Hural, the Prime Minister or the members of the Government, the Chief Justice, or the Prosecutor General have committed a breach of the Constitution;

3. If the conclusion, submitted in accordance with Clauses 1 and 2 of Section 2 of this Article, is not acceptable by the State Great Hural, then the Constitutional Tsets shall re-examine it and make a final decision.
… (Art. 66)

Education

The citizens of Mongolia shall be guaranteed to exercise the following rights and freedoms:

7) The right to learn and education. The state shall provide the universal general education free of charge. …;
… (Art. 16)

Employment Rights and Protection

The citizens of Mongolia shall be guaranteed to exercise the following rights and freedoms:

4) The right to free choice of employment, to be provided with the enabling conditions of labor, to receive salary and remuneration, to rest and leisure, and to engage in private enterprises. …
… (Art. 16)

Equality and Non-Discrimination


2. The fundamental principles of the activities of the State are democracy, justice, freedom, equality, securing the national unity, and respect of law. (Art. 1)

Equality and Non-Discrimination

1. All persons lawfully residing within Mongolia shall be equal before the law and the courts of justice.
2. No person shall be discriminated on the basis of ethnic origin, language, race, age, sex [gender], social origin and status, property and assets, employment occupation and official position, religion and conscience, conviction and opinion, and education. Every human being shall be a legal person. (Art. 14)

Equality and Non-Discrimination

The citizens of Mongolia shall be guaranteed to exercise the following rights and freedoms:

11) men and women shall enjoy equal rights in political, economic, social, cultural fields and in family relationship.
… (Art. 16)

Obligations of the State

We, the people of Mongolia:

- Whereas respecting and upholding the human rights and freedoms, justice, and unity of our Nation,
… (Preamble)

Obligations of the State

1. The State shall be accountable to the citizens for the creation of economic, social, legal and other guarantees for ensuring human rights and freedoms, and shall fight against the violations of human rights and freedoms, and to shall restore such infringed rights for their exercise.
… (Art. 19)

Obligations of Private Parties

1. The citizens of Mongolia shall uphold the justice and humanity, and shall discharge in good faith the following basic duties:

2) Respect the dignity, reputation, the rights and legitimate interests of human beings;
… (Art. 17)

Obligations of Private Parties


3. In exercising his/her rights and freedoms, a person shall not breach the national security, the rights and freedoms of others, or violate the public order. (Art. 19)

Judicial Protection

The citizens of Mongolia shall be guaranteed to exercise the following rights and freedoms:

14) The right to appeal to the court to protect such rights if he/she considers that the rights or freedoms as prescribed by the laws of Mongolian or by the international treaties have been violated;
… (Art. 16)

Judicial Protection

1. The Supreme Court of Mongolia shall be the highest judicial organ, and shall exercise the following powers:

3) Examine and make the decision on matters regarding the protection of law, human rights and freedoms prescribed therein, as transferred from the Constitutional Tsets or by the Prosecutor General;
… (Art. 50)

Limitations and/or Derogations


2. In case of a state of emergency or war, the human rights and freedoms as prescribed in the Constitution and by other laws may be subject to limitation exclusively by law. Such a law shall not affect the right to life, the freedom of thought, conscience and religion, as well as the legal provisions concerning the right not to be subjected to torture, inhuman, degrading or cruel treatment.
3. In exercising his/her rights and freedoms, a person shall not breach the national security, the rights and freedoms of others, or violate the public order. (Art. 19)

Marriage and Family Life

The citizens of Mongolia shall be guaranteed to exercise the following rights and freedoms:

5) The right to material and financial assistance in old age, disability, childbirth and childcare, and in other cases as prescribed by the law.

11) Men and women shall enjoy equal rights in political, economic, social, cultural fields and in marriage. The marriage shall be based on the equality and consensual relationship of the spouses who have attained the age determined by the law. The State shall protect the interests of the family, motherhood and the child.
… (Art. 16)

Marriage and Family Life


2. This is a sacred duty for every citizen to … bring up and educate his/her children … (Art. 17)

Political Rights and Association

1. All governance power in Mongolia shall be vested in the people. The Mongolian people shall participate directly in the State affairs, as well as shall exercise such power through the representative organs of the State power elected by them.
… (Art. 3)

Political Rights and Association

The citizens of Mongolia shall be guaranteed to exercise the following rights and freedoms:

9) The right to participate in the State management affairs directly or through the organs of representation. Have the right to elect and to be elected to the organs of state. The right to elect shall be exercised from the age of eighteen years, and the age qualification for being elected shall be determined by law, taking into consideration the requirements for the relevant organs of State or for official positions concerned.
10) The right to freedom of association in political parties or other public organizations on the basis of social and personal interests and conviction. …
11) Men and women shall enjoy equal rights in political, economic, social, cultural fields and in marriage. …
… (Art. 16)

Political Parties

The citizens of Mongolia shall be guaranteed to exercise the following rights and freedoms:

10) The right to freedom of association in political parties or other public organizations on the basis of social and personal interests and conviction. The political parties and other mass organizations shall uphold the public order and the state security, and respect and enforce the law. Discrimination and persecution of a person for joining a political party or other associations or for being their member shall be prohibited. …
… (Art. 16)

Head of State

1. The President of Mongolia shall be the Head of State and embodiment of the unity of the Mongolian people.
2. An indigenous citizen of Mongolia, who has attained the age of fifty years and has permanently resided as a minimum for the last five years in Mongolia, shall be qualified to be elected as the President for a term of six years only once. (Art. 30)3

Head of State

1. The Presidential elections shall be held in two stages.
2. The political parties with seats in the State Great Hural shall nominate either individually or collectively one candidate each for the President.
3. At the primary stage of the elections, all citizens eligible to vote shall participate in electing the President on the basis of universal, free and direct suffrage by secret ballot.
4. The State Great Hural shall consider the candidate who has obtained a majority of all votes cast in the first voting as elected President, and shall promulgate the law recognizing his/her powers.
… (Art. 31)

Government

1. The State Great Khural may consider on its initiative any issue pertaining to domestic and foreign policies of the State, and shall keep within its exclusive power the following issues and decide thereon:

6) to appoint, replace or remove the Prime Minister, and other bodies responsible and accountable to the State Great Khural as provided for by law;4
… (Art. 25)

Government


2. the proposed candidate for the Prime Minister by the party or coalition with majority seat at the State Great Khural; if none of the parties or coalition have majority seat, the proposed candidate by the party or coalition with the most seat in consultation with the other parties or coalition;5 in other circumstances, the proposed candidate by a party or coalition with a seat at the State Great Khural in consultation with the majority seats shall be entered into the State Great Khural by the President within five days.
… (Art. 39)

Government

1. The Government of Mongolia shall be the highest executive organ of the State.
… (Art. 38)

Government

1. The Government shall comprise the Prime Minister and members. The Prime Minister and no more than four members of the Government may concurrently hold positions of member of State Great Khural.6

3. The Prime Minister, in consultation with President, shall submit draft bill on the structure and composition of the Government and its changes to the State Great Khural. If the Prime Minister has not reached consensus with the President within seven days he/she shall submit draft bill to the State Great Khural by himself/herself.
4. The Prime Minister shall appoint, release, remove a member of Government upon introducing it to the State Great Khural and the President. The member of Government will swear an oath to the State Great Khural. (Art. 39)

Legislature

The State Great Hural of Mongolia shall be the highest organ of the State power, and the legislative power shall be vested exclusively in the State Great Hural. (Art. 20)

Legislature

1. The State Great Khural shall have one chamber and consist of 76 members.
2. The members of the State Great Khural shall be elected by citizens eligible to vote, on the basis of universal, free, direct suffrage by secret ballot for a term of four years.
3. Citizens of Mongolia who have reached the age of twenty-five years and are eligible to vote shall be elected to the State Great Khural.
4. The procedure of the election of members of the State Great Khural shall be prescribed by law. It is prohibited to approve and/or make amendments to the Law on Parliamentarian (State Great Khural) Election within one year prior to the regular election of the State Great Khural. (Art. 21)

Property, Inheritance and Land Tenure


2. The State shall recognize any forms of public and private property, and shall protect the rights of the owner by the law.
… (Art. 5)

Property, Inheritance and Land Tenure


3. The State may give for private ownership a land, other than for the pasturages and areas under public use or reserved for the state special needs, only to the citizens of Mongolia.
… (Art. 6)

Property, Inheritance and Land Tenure

The citizens of Mongolia shall be guaranteed to exercise the following rights and freedoms:

3) The right to fair acquisition, possession and inheritance of movable and immovable property.
… (Art. 16)

Protection from Violence

The citizens of Mongolia shall be guaranteed to exercise the following rights and freedoms:

4) … No one shall be illegally forced to work.

13) The right to personal liberty and safety. … No person shall be subjected to torture, inhuman, cruel or degrading treatment. …
… (Art. 16)

Public Institutions and Services

The citizens of Mongolia shall be guaranteed to exercise the following rights and freedoms:

5) The right to material and financial assistance in old age, disability, childbirth and childcare, and in other cases as prescribed by the law.

11) … The State shall protect the interests of the family, motherhood and the child.
… (Art. 16)

Status of the Constitution


4. Mongolia shall not comply with or abide by any international treaty or other such instruments that are incompatible with its Constitution. (Art. 10)

Status of the Constitution

1. The citizens of Mongolia shall uphold the justice and humanity, and shall discharge in good faith the following basic duties:
1) Respect and abide by the Constitution and other laws;
… (Art. 17)

Status of the Constitution


3. The Supreme Court and other courts shall not have a right to apply laws that are incompatible with the Constitution, or that have not been officially promulgated. (Art. 50)

Status of the Constitution


4. If the Constitutional Tsets made a decision that the laws, decrees or other decisions of the State Great Hural and by the President, as well as the Government decisions and international treaties to which Mongolia is a State Party, are not in conformity with the Constitution, then such laws, decrees, instruments of ratification, or decisions shall be considered null and void.
… (Art. 66)

Status of the Constitution

1. The laws, decrees and other decisions by the organs of the state, and activities of all other organizations and citizens, must be in full conformity with the Constitution.
… (Art. 70)

Status of International Law

1. Mongolia shall adhere to the universally recognized norms and principles of international law, and shall pursue a peaceful foreign policy.
2. Mongolia shall enforce and fulfill in good faith its obligations under the international treaties to which it is a State Party.
3. The international treaties to which Mongolia is a State Party, shall become effective as domestic legislation upon the entry into force of the laws on their ratification or accession.
4. Mongolia shall not comply with or abide by any international treaty or other such instruments that are incompatible with its Constitution. (Art. 10)

Status of International Law

The citizens of Mongolia shall be guaranteed to exercise the following rights and freedoms:

14) The right to appeal to the court to protect such rights if he/she considers that the rights or freedoms as prescribed by the laws of Mongolia or by the international treaty have been violated. …;
… (Art. 16)

Status of International Law


2. The Constitutional Tsets shall make conclusions based on the grounds prescribed in Section 1 of this Article and submit it to the State Great Hural, on the following issues under a dispute:
1) On whether or not the laws, decrees or other decisions by the State Great Hural or by the President, as well as any Government decisions and international treaties to which Mongolia is a State Party, are in conformity with the Constitution;

4. If the Constitutional Tsets made a decision that the laws, decrees or other decisions of the State Great Hural and by the President, as well as the Government decisions and international treaties to which Mongolia is a State Party, are not in conformity with the Constitution, then such laws, decrees, instruments of ratification, or decisions shall be considered null and void. (Art. 66)

Religious Law

1. The State shall respect the religions, whereas the religions shall honor the State in Mongolia.
2. The organs of State shall not engage in religious activities, and the temple-monasteries shall not conduct political activities.
3. Relationship between the State and the temple-monasteries shall be regulated by the law. (Art. 9)

Citizenship and Nationality

1. Монгол улсын иргэний харьяалал хийгээд харьяат болох, харьяатаас гарах үндэслэл журмыг гацхүү хуулиар тогтооно.
2. Монгол улсын иргэнийг харьяатаас хасах, эх орноосоо хөөх, өөр улсад шилжүүлэн өгөхийг хориглоно. (Арван тавдугаар зүйл)

Jurisdiction and Access

1. Монгол Улсын Үндсэн хуулийн цэц бол Үндсэн хуулийн биелэлтэд дээд хяналт тавих, түүний заалтыг зөрчсөн тухай дүгнэлт гаргах, маргааныг магадлан шийдвэрлэх бүрэн эрх бүхий байгууллага, Үндсэн хуулийг чандлан сахиулах баталгаа мөн.
… (Жаран дөрөвдүгээр зүйл)

Jurisdiction and Access

1. Үндсэн хуулийн цэц нь Үндсэн хуулийг зөрчсөн тухай маргааныг иргэдийн өргөдөл, мэдээллийн дагуу өөрийн санаачилгаар буюу Улсын Их Хурал, Ерөнхийлөгч, Ерөнхий сайд, Улсын дээд шүүх, Улсын ерөнхий прокурорын хүсэлтээр хянан шийдвэрлэнэ.
2. Үндсэн хуулийн цэц энэ зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасан үндэслэлээр дараахь маргаантай асуудлаар дүгнэлт гаргаж Улсын Их Хуралд оруулна:
1) хууль, зарлиг, Улсын Их Хурал, Ерөнхийлөгчийн бусад шийдвэр, түүнчлэн Засгийн газрын шийдвэр, Монгол Улсын олон улсын гэрээ Үндсэн хуульд нийцэж байгаа эсэх;

3) Ерөнхийлөгч, Улсын Их Хурлын дарга, гишүүн, Ерөнхий сайд, Засгийн газрын гишүүн, Улсын дээд шүүхийн Ерөнхий шүүгч, Улсын ерөнхий прокурор Үндсэн хууль зөрчсөн эсэх;

3. Энэ зүйлийн 2 дахь хэсгийн 1, 2-т заасны дагуу оруулсан дүгнэлтийг Улсын Их Хурал хүлээн зөвшөөрөөгүй бол Үндсэн хуулийн цэц дахин хянан үзэж эцсийн шийдвэр гаргана.
… (Жаран зургадугаар зүйл)

Education

Монгол Улсын иргэн дараахь үндсэн эрх, эрх чөлөөг баталгаатай эдэлнэ:

7) сурч боловсрох эрхтэй. Төрөөс бүх нийтийн ерөнхий боловсролыг төлбөргүй олгоно. …;
… (Арван зургадугаар зүйл)

Employment Rights and Protection

Монгол Улсын иргэн дараахь үндсэн эрх, эрх чөлөөг баталгаатай эдэлнэ:

4) ажил мэргэжлээ чөлөөтэй сонгох, хөдөлмөрийн аятай нөхцөлөөр хангуулах, цалин хөлс авах, амрах, хувийн аж ахуй эрхлэх эрхтэй. …
… (Арван зургадугаар зүйл)

Equality and Non-Discrimination


2. Ардчилсан ёс, шударга ёс, эрх чөлөө, тэгш байдал, үндэсний эв нэгдлийг хангах, хууль дээдлэх нь төрийн үйл ажиллагааны үндсэн зарчим мөн. (Нэгдүгээр зүйл)

Equality and Non-Discrimination

1. Монгол Улсад хууль ёсоор оршин суугаа хүн бүр хууль, шүүхийн өмнө эрх тэгш байна.
2. Хүнийг үндэс, угсаа, хэл, арьсны өнгө, нас, хүйс, нийгмийн гарал, байдал, хөрөнгө чинээ, эрхэлсэн ажил, албан тушаал, шашин шүтлэг, үзэл бодол, боловсролоор нь ялгаварлан гадуурхаж үл болно. Хүн бүр эрх зүйн этгээд байна. (Арван дөрөвдүгээр зүйл)

Equality and Non-Discrimination

Монгол Улсын иргэн дараахь үндсэн эрх, эрх чөлөөг баталгаатай эдэлнэ:

11) улс төр, эдийн засаг, нийгэм соёлын амьдрал, гэр бүлийн харилцаанд эрэгтэй, эмэгтэй тэгш эрхтэй.
… (Арван зургадугаар зүйл)

Obligations of the State

Монголын ард түмэн бид:

- хүний эрх, эрх чөлөө, шударга ёс, үндэснийхээ эв нэгдлийг эрхэмлэн дээдэлж,
… (Удиртгал)

Obligations of the State

1. Төрөөс хүний эрх, эрх чөлөөг хангахуйц эдийн засаг, нийгэм, хууль зүйн болон бусад баталгааг бүрдүүлэх, хүний эрх, эрх чөлөөг зөрчихтэй тэмцэх, хөндөгдсөн эрхийг сэргээн эдлүүлэх үүргийг иргэнийхээ өмнө хариуцна.
… (Арван есдүгээр зүйл)

Obligations of Private Parties

1. Монгол Улсын иргэн шударга, хүнлэг ёсыг эрхэмлэн дараахь үндсэн үүргийг ёсчлон биелүүлнэ:

2) хүний нэр төр, алдар хүнд, эрх, хууль ёсны ашиг сонирхлыг хүндэтгэх,
… (Арван долдугаар зүйл)

Obligations of Private Parties


3. Хүн эрх, эрх чөлөөгөө эдлэхдээ үндэсний аюулгүй байдал, бусад хүний эрх, эрх чөлөөг хохироож, нийгмийн хэв журмыг гажуудуулж болохгүй. (Арван есдүгээр зүйл)

Judicial Protection

Монгол Улсын иргэн дараахь үндсэн эрх, эрх чөлөөг баталгаатай эдэлнэ:

14) Монгол Улсын хууль, олон улсын гэрээнд заасан эрх, эрх чөлөө нь зөрчигдсөн гэж үзвэл уул эрхээ хамгаалуулахаар шүүхэд гомдол гаргах … эрхтэй.
… (Арван зургадугаар зүйл)

Judicial Protection

1. Монгол Улсын дээд шүүх бол шүүхийн дээд байгууллага мөн бөгөөд дараахь бүрэн эрхийг хэрэгжүүлнэ:
...
3) хууль, түүнд заасан хүний эрх, эрх чөлөөг хамгаалах талаар Үндсэн хуулийн цэц, Улсын ерөнхий прокуророос шилжүүлсэн асуудлыг хянан шийдвэрлэх;
… (Тавьдугаар зүйл)

Limitations and/or Derogations


2. Онц болон дайны байдал зарласан тохиолдолд Үндсэн хууль, бусад хуульд заасан хүний эрх, эрх чөлөөг гагцхүү хуулиар хязгаарлаж болно. Тийнхүү хязгаарласан хууль нь хүний амьд явах эрх, итгэл үнэмшилтэй байх, шашин шүтэх, эс шүтэх эрх чөлөө, түүнчлэн хэнд боловч эрүү шүүлт тулгах, хүнлэг бус, хэрцгий хандахыг хориглосон хуулийн заалтыг үл хөндөнө.
3. Хүн эрх, эрх чөлөөгөө эдлэхдээ үндэсний аюулгүй байдал, бусад хүний эрх, эрх чөлөөг хохироож, нийгмийн хэв журмыг гажуудуулж болохгүй. (Арван есдүгээр зүйл)

Marriage and Family Life

Монгол Улсын иргэн дараахь үндсэн эрх, эрх чөлөөг баталгаатай эдэлнэ:

5) өндөр наслах, хөдөлмөрийн чадвар алдах, хүүхэд төрүүлэх, асрах болон хуульд заасан бусад тохиолдолд эд, мөнгөний тусламж авах эрхтэй;

11) улс төр, эдийн засаг, нийгэм соёлын амьдрал, гэр бүлийн харилцаанд эрэгтэй, эмэгтэй тэгш эрхтэй. Гэрлэлт нь хуулиар тогтоосон насанд хүрсэн эрэгтэй, эмэгтэй хоёрын тэгш эрх, сайн дурын харилцаанд үндэслэнэ. Гэр бүл, эх нялхас, хүүхдийн ашиг сонирхлыг төр хамгаална;
… (Арван зургадугаар зүйл)

Marriage and Family Life

...
2. … үр хүүхдээ өсгөн хүмүүжүүлэх ... нь иргэн бүрийн журамт үүрэг мөн. (Арван долдугаар зүйл)

Political Rights and Association

1. Монгол Улсад засгийн бүх эрх ард түмний мэдэлд байна. Монголын ард түмэн төрийн үйл хэрэгт шууд оролцож, мөн сонгож байгуулсан төрийн эрх барих төлөөлөгчдийн байгууллагаараа уламжлан энэхүү эрхээ эдэлнэ.
… (Гуравдугаар зүйл)

Political Rights and Association

Монгол Улсын иргэн дараахь үндсэн эрх, эрх чөлөөг баталгаатай эдэлнэ:

9) шууд буюу төлөөлөгчдийн байгууллагаараа уламжлан төрийг удирдах хэрэгт оролцох эрхтэй. Төрийн байгууллагад сонгох, сонгогдох эрхтэй. Сонгох эрхийг арван найман наснаас эдэлнэ. Сонгогдох насыг төрийн зохих байгууллага, албан тушаалд тавих шаардлагыг харгалзан хуулиар тогтооно;
10) нийгмийн болон өөрсдийн ашиг сонирхол, үзэл бодлын үүднээс нам, олон нийтийн бусад байгууллага байгуулах, сайн дураараа эвлэлдэн нэгдэх эрхтэй. …
11) улс төр, эдийн засаг, нийгэм соёлын амьдрал, гэр бүлийн харилцаанд эрэгтэй, эмэгтэй тэгш эрхтэй. …
… (Арван зургадугаар зүйл)

Political Parties

Монгол Улсын иргэн дараахь үндсэн эрх, эрх чөлөөг баталгаатай эдэлнэ:

10) нийгмийн болон өөрсдийн ашиг сонирхол, үзэл бодлын үүднээс нам, олон нийтийн бусад байгууллага байгуулах, сайн дураараа эвлэлдэн нэгдэх эрхтэй. Нам, олон нийтийн бусад бүх байгууллага нийгэм, төрийн аюулгүй байдлыг сахиж, хуулийг дээдлэн биелүүлнэ. Аль нэгэн нам, олон нийтийн бусад байгууллагад эвлэлдэн нэгдсэний төлөө болон гишүүний нь хувьд хүнийг ялгаварлан гадуурхах, хэлмэгдүүлэхийг хориглоно. …
… (Арван зургадугаар зүйл)

Head of State

1. Монгол Улсын Ерөнхийлөгч бол төрийн тэргүүн, Монголын ард түмний эв нэгдлийг илэрхийлэгч мөн.
2. Ерөнхийлөгчөөр тавин нас хүрсэн, сүүлийн таваас доошгүй жил эх орондоо байнга оршин суусан, Монгол Улсын уугуул иргэнийг зургаан жилийн хугацаагаар зөвхөн нэг удаа сонгоно. (Гучдугаар зүйл)

Head of State

1. Ерөнхийлөгчийн сонгууль хоёр шаттай байна.
2. Улсын Их Хуралд суудал бүхий нам дангаараа буюу хамтран Ерөнхийлөгчид тус бүр нэг хүний нэр дэвшүүлнэ.
3. Анхан шатны сонгуульд Монгол Улсын сонгуулийн эрх бүхий иргэд нийтээрээ, чөлөөтэй, шууд сонгох эрхтэй оролцож, Ерөнхийлөгчид нэр дэвшигчийн талаар саналаа нууцаар гаргана.
4. Ерөнхийлөгчийн анхан шатны сонгуульд оролцсон нийт сонгогчийн олонхийн санал авсан нэр дэвшигчийг Улсын Их Хурал Ерөнхийлөгчөөр сонгогдсон гэж үзэж бүрэн эрхийг нь хүлээн зөвшөөрсөн хууль гаргана.
… (Гучин нэгдүгээр зүйл)

Government

1. Улсын Их Хурал төрийн дотоод, гадаад бодлогын аль ч асуудлыг санаачлан хэлэлцэж болох бөгөөд дараахь асуудлыг өөрийн онцгой бүрэн эрхэд хадгалж шийдвэрлэнэ:

6) Ерөнхий сайд, хуульд зааснаар Улсын Их Хуралд ажлаа шууд хариуцан тайлагнадаг бусад байгууллагын бүрэлдэхүүнийг томилох, өөрчлөх, огцруулах;
… (Хорин тавдугаар зүйл)

Government


2. Улсын Их Хуралд олонхи суудал авсан нам, эвслээс нэр дэвшүүлсэн хүнийг; аль ч нам, эвсэл олонхийн суудал аваагүй бол хамгийн олон суудал авсан нам, эвсэл бусад нам, эвсэлтэй зөвшилцөн олонхийг бүрдүүлж нэр дэвшүүлсэн хүнийг; бусад тохиолдолд Улсын Их Хуралд суудал авсан нам, эвсэл зөвшилцөн олонхийг бүрдүүлж нэр дэвшүүлсэн хүнийг Ерөнхий сайдаар томилох саналыг Ерөнхийлөгч тав хоногийн дотор Улсын Их Хуралд оруулна.
… (Гучин есдүгээр зүйл)

Government

1. Монгол Улсын Засгийн газар бол төрийн гүйцэтгэх дээд байгууллага мөн.
… (Гучин наймдугаар зүйл)

Government

1. Засгийн газар Ерөнхий сайд, гишүүдээс бүрдэнэ. Ерөнхий сайд болон Засгийн газрын дөрвөөс илүүгүй гишүүн Улсын Их Хурлын гишүүний албан тушаалыг хавсарч болно.

3. Монгол Улсын Ерөнхий сайд Засгийн газрын бүтэц, бүрэлдэхүүн, түүнд өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төслийг Ерөнхийлөгчтэй зөвшилцөн Улсын Их Хуралд өргөн мэдүүлнэ. Ерөнхий сайд энэ асуудлыг Ерөнхийлөгчтэй долоо хоногийн дотор зөвшилцөж чадаагүй бол Улсын Их Хуралд өөрөө өргөн мэдүүлнэ.
43. Засгийн газрын гишүүнийг Улсын Их Хурал, Ерөнхийлөгчид танилцуулснаар Ерөнхий сайд томилж, чөлөөлж, огцруулна. Засгийн газрын гишүүн Улсын Их Хуралд тангараг өргөнө. (Гучин есдүгээр зүйл)

Legislature

Монгол Улсын Их Хурал бол төрийн эрх барих дээд байгууллага мөн бөгөөд хууль тогтоох эрх мэдлийг гагцхүү Улсын Их Хуралд хадгална. (Хорьдугаар зүйл)

Legislature

1. Улсын Их Хурал нэг танхимтай, далан зургаан гишүүнтэй байна.
2. Улсын Их Хурлын гишүүнийг Монгол Улсын сонгуулийн эрх бүхий иргэд нийтээрээ, чөлөөтэй, шууд сонгох эрхийн үндсэн дээр саналаа нууцаар гаргаж, дөрвөн жилийн хугацаагаар сонгоно.
3. Улсын Их Хурлын гишүүнээр Монгол Улсын хорин таван нас хүрсэн, сонгуулийн эрх бүхий иргэнийг сонгоно.
4. Улсын Их Хурлын сонгуулийн журмыг хуулиар тогтооно. Улсын Их Хурлын ээлжит сонгууль явуулахын өмнөх нэг жилийн дотор Улсын Их Хурлын сонгуулийн тухай хууль батлах, түүнд нэмэлт, өөрчлөлт оруулахыг хориглоно. (Хорин нэгдүгээр зүйл)

Property, Inheritance and Land Tenure


2. Төр нь нийтийн болон хувийн өмчийн аливаа хэлбэрийг хүлээн зөвшөөрч, өмчлөгчийн эрхийг хуулиар хамгаална.
… (Тавдугаар зүйл)

Property, Inheritance and Land Tenure


3. Бэлчээр, нийтийн эдэлбэрийн ба улсын тусгай хэрэгцээнийхээс бусад газрыг зөвхөн Монгол Улсын иргэнд өмчлүүлж болно.
… (Зургадугаар зүйл)

Property, Inheritance and Land Tenure

Монгол Улсын иргэн дараахь үндсэн эрх, эрх чөлөөг баталгаатай эдэлнэ:

3) хөдлөх, үл хөдлөх хөрөнгө шударгаар олж авах, эзэмших, өмчлөх, өв залгамжлуулах эрхтэй.
… (Арван зургадугаар зүйл)

Protection from Violence

Монгол Улсын иргэн дараахь үндсэн эрх, эрх чөлөөг баталгаатай эдэлнэ:

4) … Хэнийг ч хууль бусаар албадан хөдөлмөрлүүлж болохгүй;

13) халдашгүй, чөлөөтэй байх эрхтэй. ... Хэнд боловч эрүү шүүлт тулгаж, хүнлэг бус, хэрцгий хандаж, нэр төрийг нь доромжилж болохгүй. …
… (Арван зургадугаар зүйл)

Public Institutions and Services

Монгол Улсын иргэн дараахь үндсэн эрх, эрх чөлөөг баталгаатай эдэлнэ:

5) өндөр наслах, хөдөлмөрийн чадвар алдах, хүүхэд төрүүлэх, асрах болон хуульд заасан бусад тохиолдолд эд, мөнгөний тусламж авах эрхтэй;

11) … Гэр бүл, эх нялхас, хүүхдийн ашиг сонирхлыг төр хамгаална;
… (Арван зургадугаар зүйл)

Status of the Constitution


4. Монгол Улс Үндсэн хуульдаа харшилсан олон улсын гэрээ, бусад баримт бичгийг дагаж мөрдөхгүй. (Аравдугаар зүйл)

Status of the Constitution

1. Монгол Улсын иргэн шударга, хүнлэг ёсыг эрхэмлэн дараахь үндсэн үүргийг ёсчлон биелүүлнэ:
1) Үндсэн хууль, бусад хуулийг дээдлэн хүндэтгэж, сахин биелүүлэх;
… (Арван долдугаар зүйл)

Status of the Constitution


3. Улсын дээд шүүх, бусад шүүх нь Үндсэн хуульд нийцээгүй, албан ёсоор нийтлээгүй хуулийг хэрэглэх эрхгүй. (Тавьдугаар зүйл)

Status of the Constitution


4. Хууль, зарлиг, Улсын Их Хурал, Ерөнхийлөгчийн бусад шийдвэр, түүнчлэн Засгийн газрын шийдвэр, Монгол Улсын олон улсын гэрээ нь Үндсэн хуульд нийцээгүй гэж Үндсэн хуулийн цэц шийдвэр гаргавал зохих хууль, зарлиг, батламж, шийдвэр хүчингүй болно.
… (Жаран зургадугаар зүйл)

Status of the Constitution

1. Үндсэн хуульд хууль, зарлиг, төрийн байгууллагын бусад шийдвэр, нийт байгууллага, иргэний үйл ажиллагаа бүрнээ нийцсэн байвал зохино.
… (Далдугаар зүйл)

Status of International Law

1. Монгол Улс олон улсын эрх зүйн нийтээр хүлээн зөвшөөрсөн хэм хэмжээ, зарчмыг баримталж энхийг эрхэмлэсэн гадаад бодлого явуулна.
2. Монгол Улс олон улсын гэрээгээр хүлээсэн үүргээ шударгаар сахин биелүүлнэ.
3. Монгол Улсын олон улсын гэрээ нь соёрхон баталсан буюу нэгдэн орсон тухай хууль хүчин төгөлдөр болмогц дотоодын хууль тогтоомжийн нэгэн адил үйлчилнэ.
4. Монгол Улс Үндсэн хуульдаа харшилсан олон улсын гэрээ, бусад баримт бичгийг дагаж мөрдөхгүй. (Аравдугаар зүйл)

Status of International Law

Монгол Улсын иргэн дараахь үндсэн эрх, эрх чөлөөг баталгаатай эдэлнэ:

14) Монгол Улсын хууль, олон улсын гэрээнд заасан эрх, эрх чөлөө нь зөрчигдсөн гэж үзвэл уул эрхээ хамгаалуулахаар шүүхэд гомдол гаргах … эрхтэй. …
… (Арван зургадугаар зүйл)

Status of International Law


2. Үндсэн хуулийн цэц энэ зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасан үндэслэлээр дараахь маргаантай асуудлаар дүгнэлт гаргаж Улсын Их Хуралд оруулна:
1) хууль, зарлиг, Улсын Их Хурал, Ерөнхийлөгчийн бусад шийдвэр, түүнчлэн Засгийн газрын шийдвэр, Монгол Улсын олон улсын гэрээ Үндсэн хуульд нийцэж байгаа эсэх;

4. Хууль, зарлиг, Улсын Их Хурал, Ерөнхийлөгчийн бусад шийдвэр, түүнчлэн Засгийн газрын шийдвэр, Монгол Улсын олон улсын гэрээ нь Үндсэн хуульд нийцээгүй гэж Үндсэн хуулийн цэц шийдвэр гаргавал зохих хууль, зарлиг, батламж, шийдвэр хүчингүй болно. (Жаран зургадугаар зүйл)

Religious Law

1. Монгол Улсад төр нь шашнаа хүндэтгэж, шашин нь төрөө дээдэлнэ.
2. Төрийн байгууллага шашны, сүм хийд улс төрийн үйл ажиллагаа эрхлэн явуулж болохгүй.
3. Төр, сүм хийдийн хоорондын харилцааг хуулиар зохицуулна. (Есдүгээр зүйл)

Citizenship and Nationality

English

1. The grounds and procedure for Mongolian nationality, acquisition or loss of citizenship shall be determined only by law.
2. Deprivation of Mongolian citizenship, exile and extradition of citizens of Mongolia shall be prohibited. (Art. 15)

Mongolian

1. Монгол улсын иргэний харьяалал хийгээд харьяат болох, харьяатаас гарах үндэслэл журмыг гацхүү хуулиар тогтооно.
2. Монгол улсын иргэнийг харьяатаас хасах, эх орноосоо хөөх, өөр улсад шилжүүлэн өгөхийг хориглоно. (Арван тавдугаар зүйл)

Jurisdiction and Access

English

1. The Constitutional Tsets of Mongolia is the competent organ with powers to exercise a supreme supervision over the enforcement of the Constitution, to make a conclusion of the breach of its provisions, and to decide the constitutional disputes, and shall be the guarantee for strict observance of the Constitution.
… (Art. 64)

Mongolian

1. Монгол Улсын Үндсэн хуулийн цэц бол Үндсэн хуулийн биелэлтэд дээд хяналт тавих, түүний заалтыг зөрчсөн тухай дүгнэлт гаргах, маргааныг магадлан шийдвэрлэх бүрэн эрх бүхий байгууллага, Үндсэн хуулийг чандлан сахиулах баталгаа мөн.
… (Жаран дөрөвдүгээр зүйл)

Jurisdiction and Access

English

1. The Constitutional Tsets shall examine and decide on disputes regarding breach of the Constitution, on its own initiative pursuant to the petitions or information from citizens, and/or at the request of the State Great Hural, the President, the Prime Minister, the Supreme Court and the Prosecutor General.
2. The Constitutional Tsets shall make conclusions based on the grounds prescribed in Section 1 of this Article and submit it to the State Great Hural, on the following issues under a dispute:
1) On whether or not the laws, decrees or other decisions by the State Great Hural or by the President, as well as any Government decisions and international treaties to which Mongolia is a State Party, are in conformity with the Constitution;

3) On whether or not the President, the Speaker or members of the State Great Hural, the Prime Minister or the members of the Government, the Chief Justice, or the Prosecutor General have committed a breach of the Constitution;

3. If the conclusion, submitted in accordance with Clauses 1 and 2 of Section 2 of this Article, is not acceptable by the State Great Hural, then the Constitutional Tsets shall re-examine it and make a final decision.
… (Art. 66)

Mongolian

1. Үндсэн хуулийн цэц нь Үндсэн хуулийг зөрчсөн тухай маргааныг иргэдийн өргөдөл, мэдээллийн дагуу өөрийн санаачилгаар буюу Улсын Их Хурал, Ерөнхийлөгч, Ерөнхий сайд, Улсын дээд шүүх, Улсын ерөнхий прокурорын хүсэлтээр хянан шийдвэрлэнэ.
2. Үндсэн хуулийн цэц энэ зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасан үндэслэлээр дараахь маргаантай асуудлаар дүгнэлт гаргаж Улсын Их Хуралд оруулна:
1) хууль, зарлиг, Улсын Их Хурал, Ерөнхийлөгчийн бусад шийдвэр, түүнчлэн Засгийн газрын шийдвэр, Монгол Улсын олон улсын гэрээ Үндсэн хуульд нийцэж байгаа эсэх;

3) Ерөнхийлөгч, Улсын Их Хурлын дарга, гишүүн, Ерөнхий сайд, Засгийн газрын гишүүн, Улсын дээд шүүхийн Ерөнхий шүүгч, Улсын ерөнхий прокурор Үндсэн хууль зөрчсөн эсэх;

3. Энэ зүйлийн 2 дахь хэсгийн 1, 2-т заасны дагуу оруулсан дүгнэлтийг Улсын Их Хурал хүлээн зөвшөөрөөгүй бол Үндсэн хуулийн цэц дахин хянан үзэж эцсийн шийдвэр гаргана.
… (Жаран зургадугаар зүйл)

Education

English

The citizens of Mongolia shall be guaranteed to exercise the following rights and freedoms:

7) The right to learn and education. The state shall provide the universal general education free of charge. …;
… (Art. 16)

Mongolian

Монгол Улсын иргэн дараахь үндсэн эрх, эрх чөлөөг баталгаатай эдэлнэ:

7) сурч боловсрох эрхтэй. Төрөөс бүх нийтийн ерөнхий боловсролыг төлбөргүй олгоно. …;
… (Арван зургадугаар зүйл)

Employment Rights and Protection

English

The citizens of Mongolia shall be guaranteed to exercise the following rights and freedoms:

4) The right to free choice of employment, to be provided with the enabling conditions of labor, to receive salary and remuneration, to rest and leisure, and to engage in private enterprises. …
… (Art. 16)

Mongolian

Монгол Улсын иргэн дараахь үндсэн эрх, эрх чөлөөг баталгаатай эдэлнэ:

4) ажил мэргэжлээ чөлөөтэй сонгох, хөдөлмөрийн аятай нөхцөлөөр хангуулах, цалин хөлс авах, амрах, хувийн аж ахуй эрхлэх эрхтэй. …
… (Арван зургадугаар зүйл)

Equality and Non-Discrimination

English


2. The fundamental principles of the activities of the State are democracy, justice, freedom, equality, securing the national unity, and respect of law. (Art. 1)

Mongolian


2. Ардчилсан ёс, шударга ёс, эрх чөлөө, тэгш байдал, үндэсний эв нэгдлийг хангах, хууль дээдлэх нь төрийн үйл ажиллагааны үндсэн зарчим мөн. (Нэгдүгээр зүйл)

Equality and Non-Discrimination

English

1. All persons lawfully residing within Mongolia shall be equal before the law and the courts of justice.
2. No person shall be discriminated on the basis of ethnic origin, language, race, age, sex [gender], social origin and status, property and assets, employment occupation and official position, religion and conscience, conviction and opinion, and education. Every human being shall be a legal person. (Art. 14)

Mongolian

1. Монгол Улсад хууль ёсоор оршин суугаа хүн бүр хууль, шүүхийн өмнө эрх тэгш байна.
2. Хүнийг үндэс, угсаа, хэл, арьсны өнгө, нас, хүйс, нийгмийн гарал, байдал, хөрөнгө чинээ, эрхэлсэн ажил, албан тушаал, шашин шүтлэг, үзэл бодол, боловсролоор нь ялгаварлан гадуурхаж үл болно. Хүн бүр эрх зүйн этгээд байна. (Арван дөрөвдүгээр зүйл)

Equality and Non-Discrimination

English

The citizens of Mongolia shall be guaranteed to exercise the following rights and freedoms:

11) men and women shall enjoy equal rights in political, economic, social, cultural fields and in family relationship.
… (Art. 16)

Mongolian

Монгол Улсын иргэн дараахь үндсэн эрх, эрх чөлөөг баталгаатай эдэлнэ:

11) улс төр, эдийн засаг, нийгэм соёлын амьдрал, гэр бүлийн харилцаанд эрэгтэй, эмэгтэй тэгш эрхтэй.
… (Арван зургадугаар зүйл)

Obligations of the State

English

We, the people of Mongolia:

- Whereas respecting and upholding the human rights and freedoms, justice, and unity of our Nation,
… (Preamble)

Mongolian

Монголын ард түмэн бид:

- хүний эрх, эрх чөлөө, шударга ёс, үндэснийхээ эв нэгдлийг эрхэмлэн дээдэлж,
… (Удиртгал)

Obligations of the State

English

1. The State shall be accountable to the citizens for the creation of economic, social, legal and other guarantees for ensuring human rights and freedoms, and shall fight against the violations of human rights and freedoms, and to shall restore such infringed rights for their exercise.
… (Art. 19)

Mongolian

1. Төрөөс хүний эрх, эрх чөлөөг хангахуйц эдийн засаг, нийгэм, хууль зүйн болон бусад баталгааг бүрдүүлэх, хүний эрх, эрх чөлөөг зөрчихтэй тэмцэх, хөндөгдсөн эрхийг сэргээн эдлүүлэх үүргийг иргэнийхээ өмнө хариуцна.
… (Арван есдүгээр зүйл)

Obligations of Private Parties

English

1. The citizens of Mongolia shall uphold the justice and humanity, and shall discharge in good faith the following basic duties:

2) Respect the dignity, reputation, the rights and legitimate interests of human beings;
… (Art. 17)

Mongolian

1. Монгол Улсын иргэн шударга, хүнлэг ёсыг эрхэмлэн дараахь үндсэн үүргийг ёсчлон биелүүлнэ:

2) хүний нэр төр, алдар хүнд, эрх, хууль ёсны ашиг сонирхлыг хүндэтгэх,
… (Арван долдугаар зүйл)

Obligations of Private Parties

English


3. In exercising his/her rights and freedoms, a person shall not breach the national security, the rights and freedoms of others, or violate the public order. (Art. 19)

Mongolian


3. Хүн эрх, эрх чөлөөгөө эдлэхдээ үндэсний аюулгүй байдал, бусад хүний эрх, эрх чөлөөг хохироож, нийгмийн хэв журмыг гажуудуулж болохгүй. (Арван есдүгээр зүйл)

Judicial Protection

English

The citizens of Mongolia shall be guaranteed to exercise the following rights and freedoms:

14) The right to appeal to the court to protect such rights if he/she considers that the rights or freedoms as prescribed by the laws of Mongolian or by the international treaties have been violated;
… (Art. 16)

Mongolian

Монгол Улсын иргэн дараахь үндсэн эрх, эрх чөлөөг баталгаатай эдэлнэ:

14) Монгол Улсын хууль, олон улсын гэрээнд заасан эрх, эрх чөлөө нь зөрчигдсөн гэж үзвэл уул эрхээ хамгаалуулахаар шүүхэд гомдол гаргах … эрхтэй.
… (Арван зургадугаар зүйл)

Judicial Protection

English

1. The Supreme Court of Mongolia shall be the highest judicial organ, and shall exercise the following powers:

3) Examine and make the decision on matters regarding the protection of law, human rights and freedoms prescribed therein, as transferred from the Constitutional Tsets or by the Prosecutor General;
… (Art. 50)

Mongolian

1. Монгол Улсын дээд шүүх бол шүүхийн дээд байгууллага мөн бөгөөд дараахь бүрэн эрхийг хэрэгжүүлнэ:
...
3) хууль, түүнд заасан хүний эрх, эрх чөлөөг хамгаалах талаар Үндсэн хуулийн цэц, Улсын ерөнхий прокуророос шилжүүлсэн асуудлыг хянан шийдвэрлэх;
… (Тавьдугаар зүйл)

Limitations and/or Derogations

English


2. In case of a state of emergency or war, the human rights and freedoms as prescribed in the Constitution and by other laws may be subject to limitation exclusively by law. Such a law shall not affect the right to life, the freedom of thought, conscience and religion, as well as the legal provisions concerning the right not to be subjected to torture, inhuman, degrading or cruel treatment.
3. In exercising his/her rights and freedoms, a person shall not breach the national security, the rights and freedoms of others, or violate the public order. (Art. 19)

Mongolian


2. Онц болон дайны байдал зарласан тохиолдолд Үндсэн хууль, бусад хуульд заасан хүний эрх, эрх чөлөөг гагцхүү хуулиар хязгаарлаж болно. Тийнхүү хязгаарласан хууль нь хүний амьд явах эрх, итгэл үнэмшилтэй байх, шашин шүтэх, эс шүтэх эрх чөлөө, түүнчлэн хэнд боловч эрүү шүүлт тулгах, хүнлэг бус, хэрцгий хандахыг хориглосон хуулийн заалтыг үл хөндөнө.
3. Хүн эрх, эрх чөлөөгөө эдлэхдээ үндэсний аюулгүй байдал, бусад хүний эрх, эрх чөлөөг хохироож, нийгмийн хэв журмыг гажуудуулж болохгүй. (Арван есдүгээр зүйл)

Marriage and Family Life

English

The citizens of Mongolia shall be guaranteed to exercise the following rights and freedoms:

5) The right to material and financial assistance in old age, disability, childbirth and childcare, and in other cases as prescribed by the law.

11) Men and women shall enjoy equal rights in political, economic, social, cultural fields and in marriage. The marriage shall be based on the equality and consensual relationship of the spouses who have attained the age determined by the law. The State shall protect the interests of the family, motherhood and the child.
… (Art. 16)

Mongolian

Монгол Улсын иргэн дараахь үндсэн эрх, эрх чөлөөг баталгаатай эдэлнэ:

5) өндөр наслах, хөдөлмөрийн чадвар алдах, хүүхэд төрүүлэх, асрах болон хуульд заасан бусад тохиолдолд эд, мөнгөний тусламж авах эрхтэй;

11) улс төр, эдийн засаг, нийгэм соёлын амьдрал, гэр бүлийн харилцаанд эрэгтэй, эмэгтэй тэгш эрхтэй. Гэрлэлт нь хуулиар тогтоосон насанд хүрсэн эрэгтэй, эмэгтэй хоёрын тэгш эрх, сайн дурын харилцаанд үндэслэнэ. Гэр бүл, эх нялхас, хүүхдийн ашиг сонирхлыг төр хамгаална;
… (Арван зургадугаар зүйл)

Marriage and Family Life

English


2. This is a sacred duty for every citizen to … bring up and educate his/her children … (Art. 17)

Mongolian

...
2. … үр хүүхдээ өсгөн хүмүүжүүлэх ... нь иргэн бүрийн журамт үүрэг мөн. (Арван долдугаар зүйл)

Political Rights and Association

English

1. All governance power in Mongolia shall be vested in the people. The Mongolian people shall participate directly in the State affairs, as well as shall exercise such power through the representative organs of the State power elected by them.
… (Art. 3)

Mongolian

1. Монгол Улсад засгийн бүх эрх ард түмний мэдэлд байна. Монголын ард түмэн төрийн үйл хэрэгт шууд оролцож, мөн сонгож байгуулсан төрийн эрх барих төлөөлөгчдийн байгууллагаараа уламжлан энэхүү эрхээ эдэлнэ.
… (Гуравдугаар зүйл)

Political Rights and Association

English

The citizens of Mongolia shall be guaranteed to exercise the following rights and freedoms:

9) The right to participate in the State management affairs directly or through the organs of representation. Have the right to elect and to be elected to the organs of state. The right to elect shall be exercised from the age of eighteen years, and the age qualification for being elected shall be determined by law, taking into consideration the requirements for the relevant organs of State or for official positions concerned.
10) The right to freedom of association in political parties or other public organizations on the basis of social and personal interests and conviction. …
11) Men and women shall enjoy equal rights in political, economic, social, cultural fields and in marriage. …
… (Art. 16)

Mongolian

Монгол Улсын иргэн дараахь үндсэн эрх, эрх чөлөөг баталгаатай эдэлнэ:

9) шууд буюу төлөөлөгчдийн байгууллагаараа уламжлан төрийг удирдах хэрэгт оролцох эрхтэй. Төрийн байгууллагад сонгох, сонгогдох эрхтэй. Сонгох эрхийг арван найман наснаас эдэлнэ. Сонгогдох насыг төрийн зохих байгууллага, албан тушаалд тавих шаардлагыг харгалзан хуулиар тогтооно;
10) нийгмийн болон өөрсдийн ашиг сонирхол, үзэл бодлын үүднээс нам, олон нийтийн бусад байгууллага байгуулах, сайн дураараа эвлэлдэн нэгдэх эрхтэй. …
11) улс төр, эдийн засаг, нийгэм соёлын амьдрал, гэр бүлийн харилцаанд эрэгтэй, эмэгтэй тэгш эрхтэй. …
… (Арван зургадугаар зүйл)

Political Parties

English

The citizens of Mongolia shall be guaranteed to exercise the following rights and freedoms:

10) The right to freedom of association in political parties or other public organizations on the basis of social and personal interests and conviction. The political parties and other mass organizations shall uphold the public order and the state security, and respect and enforce the law. Discrimination and persecution of a person for joining a political party or other associations or for being their member shall be prohibited. …
… (Art. 16)

Mongolian

Монгол Улсын иргэн дараахь үндсэн эрх, эрх чөлөөг баталгаатай эдэлнэ:

10) нийгмийн болон өөрсдийн ашиг сонирхол, үзэл бодлын үүднээс нам, олон нийтийн бусад байгууллага байгуулах, сайн дураараа эвлэлдэн нэгдэх эрхтэй. Нам, олон нийтийн бусад бүх байгууллага нийгэм, төрийн аюулгүй байдлыг сахиж, хуулийг дээдлэн биелүүлнэ. Аль нэгэн нам, олон нийтийн бусад байгууллагад эвлэлдэн нэгдсэний төлөө болон гишүүний нь хувьд хүнийг ялгаварлан гадуурхах, хэлмэгдүүлэхийг хориглоно. …
… (Арван зургадугаар зүйл)

Head of State

English

1. The President of Mongolia shall be the Head of State and embodiment of the unity of the Mongolian people.
2. An indigenous citizen of Mongolia, who has attained the age of fifty years and has permanently resided as a minimum for the last five years in Mongolia, shall be qualified to be elected as the President for a term of six years only once. (Art. 30)3

Mongolian

1. Монгол Улсын Ерөнхийлөгч бол төрийн тэргүүн, Монголын ард түмний эв нэгдлийг илэрхийлэгч мөн.
2. Ерөнхийлөгчөөр тавин нас хүрсэн, сүүлийн таваас доошгүй жил эх орондоо байнга оршин суусан, Монгол Улсын уугуул иргэнийг зургаан жилийн хугацаагаар зөвхөн нэг удаа сонгоно. (Гучдугаар зүйл)

Head of State

English

1. The Presidential elections shall be held in two stages.
2. The political parties with seats in the State Great Hural shall nominate either individually or collectively one candidate each for the President.
3. At the primary stage of the elections, all citizens eligible to vote shall participate in electing the President on the basis of universal, free and direct suffrage by secret ballot.
4. The State Great Hural shall consider the candidate who has obtained a majority of all votes cast in the first voting as elected President, and shall promulgate the law recognizing his/her powers.
… (Art. 31)

Mongolian

1. Ерөнхийлөгчийн сонгууль хоёр шаттай байна.
2. Улсын Их Хуралд суудал бүхий нам дангаараа буюу хамтран Ерөнхийлөгчид тус бүр нэг хүний нэр дэвшүүлнэ.
3. Анхан шатны сонгуульд Монгол Улсын сонгуулийн эрх бүхий иргэд нийтээрээ, чөлөөтэй, шууд сонгох эрхтэй оролцож, Ерөнхийлөгчид нэр дэвшигчийн талаар саналаа нууцаар гаргана.
4. Ерөнхийлөгчийн анхан шатны сонгуульд оролцсон нийт сонгогчийн олонхийн санал авсан нэр дэвшигчийг Улсын Их Хурал Ерөнхийлөгчөөр сонгогдсон гэж үзэж бүрэн эрхийг нь хүлээн зөвшөөрсөн хууль гаргана.
… (Гучин нэгдүгээр зүйл)

Government

English

1. The State Great Khural may consider on its initiative any issue pertaining to domestic and foreign policies of the State, and shall keep within its exclusive power the following issues and decide thereon:

6) to appoint, replace or remove the Prime Minister, and other bodies responsible and accountable to the State Great Khural as provided for by law;4
… (Art. 25)

Mongolian

1. Улсын Их Хурал төрийн дотоод, гадаад бодлогын аль ч асуудлыг санаачлан хэлэлцэж болох бөгөөд дараахь асуудлыг өөрийн онцгой бүрэн эрхэд хадгалж шийдвэрлэнэ:

6) Ерөнхий сайд, хуульд зааснаар Улсын Их Хуралд ажлаа шууд хариуцан тайлагнадаг бусад байгууллагын бүрэлдэхүүнийг томилох, өөрчлөх, огцруулах;
… (Хорин тавдугаар зүйл)

Government

English


2. the proposed candidate for the Prime Minister by the party or coalition with majority seat at the State Great Khural; if none of the parties or coalition have majority seat, the proposed candidate by the party or coalition with the most seat in consultation with the other parties or coalition;5 in other circumstances, the proposed candidate by a party or coalition with a seat at the State Great Khural in consultation with the majority seats shall be entered into the State Great Khural by the President within five days.
… (Art. 39)

Mongolian


2. Улсын Их Хуралд олонхи суудал авсан нам, эвслээс нэр дэвшүүлсэн хүнийг; аль ч нам, эвсэл олонхийн суудал аваагүй бол хамгийн олон суудал авсан нам, эвсэл бусад нам, эвсэлтэй зөвшилцөн олонхийг бүрдүүлж нэр дэвшүүлсэн хүнийг; бусад тохиолдолд Улсын Их Хуралд суудал авсан нам, эвсэл зөвшилцөн олонхийг бүрдүүлж нэр дэвшүүлсэн хүнийг Ерөнхий сайдаар томилох саналыг Ерөнхийлөгч тав хоногийн дотор Улсын Их Хуралд оруулна.
… (Гучин есдүгээр зүйл)

Government

English

1. The Government of Mongolia shall be the highest executive organ of the State.
… (Art. 38)

Mongolian

1. Монгол Улсын Засгийн газар бол төрийн гүйцэтгэх дээд байгууллага мөн.
… (Гучин наймдугаар зүйл)

Government

English

1. The Government shall comprise the Prime Minister and members. The Prime Minister and no more than four members of the Government may concurrently hold positions of member of State Great Khural.6

3. The Prime Minister, in consultation with President, shall submit draft bill on the structure and composition of the Government and its changes to the State Great Khural. If the Prime Minister has not reached consensus with the President within seven days he/she shall submit draft bill to the State Great Khural by himself/herself.
4. The Prime Minister shall appoint, release, remove a member of Government upon introducing it to the State Great Khural and the President. The member of Government will swear an oath to the State Great Khural. (Art. 39)

Mongolian

1. Засгийн газар Ерөнхий сайд, гишүүдээс бүрдэнэ. Ерөнхий сайд болон Засгийн газрын дөрвөөс илүүгүй гишүүн Улсын Их Хурлын гишүүний албан тушаалыг хавсарч болно.

3. Монгол Улсын Ерөнхий сайд Засгийн газрын бүтэц, бүрэлдэхүүн, түүнд өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төслийг Ерөнхийлөгчтэй зөвшилцөн Улсын Их Хуралд өргөн мэдүүлнэ. Ерөнхий сайд энэ асуудлыг Ерөнхийлөгчтэй долоо хоногийн дотор зөвшилцөж чадаагүй бол Улсын Их Хуралд өөрөө өргөн мэдүүлнэ.
43. Засгийн газрын гишүүнийг Улсын Их Хурал, Ерөнхийлөгчид танилцуулснаар Ерөнхий сайд томилж, чөлөөлж, огцруулна. Засгийн газрын гишүүн Улсын Их Хуралд тангараг өргөнө. (Гучин есдүгээр зүйл)

Legislature

English

The State Great Hural of Mongolia shall be the highest organ of the State power, and the legislative power shall be vested exclusively in the State Great Hural. (Art. 20)

Mongolian

Монгол Улсын Их Хурал бол төрийн эрх барих дээд байгууллага мөн бөгөөд хууль тогтоох эрх мэдлийг гагцхүү Улсын Их Хуралд хадгална. (Хорьдугаар зүйл)

Legislature

English

1. The State Great Khural shall have one chamber and consist of 76 members.
2. The members of the State Great Khural shall be elected by citizens eligible to vote, on the basis of universal, free, direct suffrage by secret ballot for a term of four years.
3. Citizens of Mongolia who have reached the age of twenty-five years and are eligible to vote shall be elected to the State Great Khural.
4. The procedure of the election of members of the State Great Khural shall be prescribed by law. It is prohibited to approve and/or make amendments to the Law on Parliamentarian (State Great Khural) Election within one year prior to the regular election of the State Great Khural. (Art. 21)

Mongolian

1. Улсын Их Хурал нэг танхимтай, далан зургаан гишүүнтэй байна.
2. Улсын Их Хурлын гишүүнийг Монгол Улсын сонгуулийн эрх бүхий иргэд нийтээрээ, чөлөөтэй, шууд сонгох эрхийн үндсэн дээр саналаа нууцаар гаргаж, дөрвөн жилийн хугацаагаар сонгоно.
3. Улсын Их Хурлын гишүүнээр Монгол Улсын хорин таван нас хүрсэн, сонгуулийн эрх бүхий иргэнийг сонгоно.
4. Улсын Их Хурлын сонгуулийн журмыг хуулиар тогтооно. Улсын Их Хурлын ээлжит сонгууль явуулахын өмнөх нэг жилийн дотор Улсын Их Хурлын сонгуулийн тухай хууль батлах, түүнд нэмэлт, өөрчлөлт оруулахыг хориглоно. (Хорин нэгдүгээр зүйл)

Property, Inheritance and Land Tenure

English


2. The State shall recognize any forms of public and private property, and shall protect the rights of the owner by the law.
… (Art. 5)

Mongolian


2. Төр нь нийтийн болон хувийн өмчийн аливаа хэлбэрийг хүлээн зөвшөөрч, өмчлөгчийн эрхийг хуулиар хамгаална.
… (Тавдугаар зүйл)

Property, Inheritance and Land Tenure

English


3. The State may give for private ownership a land, other than for the pasturages and areas under public use or reserved for the state special needs, only to the citizens of Mongolia.
… (Art. 6)

Mongolian


3. Бэлчээр, нийтийн эдэлбэрийн ба улсын тусгай хэрэгцээнийхээс бусад газрыг зөвхөн Монгол Улсын иргэнд өмчлүүлж болно.
… (Зургадугаар зүйл)

Property, Inheritance and Land Tenure

English

The citizens of Mongolia shall be guaranteed to exercise the following rights and freedoms:

3) The right to fair acquisition, possession and inheritance of movable and immovable property.
… (Art. 16)

Mongolian

Монгол Улсын иргэн дараахь үндсэн эрх, эрх чөлөөг баталгаатай эдэлнэ:

3) хөдлөх, үл хөдлөх хөрөнгө шударгаар олж авах, эзэмших, өмчлөх, өв залгамжлуулах эрхтэй.
… (Арван зургадугаар зүйл)

Protection from Violence

English

The citizens of Mongolia shall be guaranteed to exercise the following rights and freedoms:

4) … No one shall be illegally forced to work.

13) The right to personal liberty and safety. … No person shall be subjected to torture, inhuman, cruel or degrading treatment. …
… (Art. 16)

Mongolian

Монгол Улсын иргэн дараахь үндсэн эрх, эрх чөлөөг баталгаатай эдэлнэ:

4) … Хэнийг ч хууль бусаар албадан хөдөлмөрлүүлж болохгүй;

13) халдашгүй, чөлөөтэй байх эрхтэй. ... Хэнд боловч эрүү шүүлт тулгаж, хүнлэг бус, хэрцгий хандаж, нэр төрийг нь доромжилж болохгүй. …
… (Арван зургадугаар зүйл)

Public Institutions and Services

English

The citizens of Mongolia shall be guaranteed to exercise the following rights and freedoms:

5) The right to material and financial assistance in old age, disability, childbirth and childcare, and in other cases as prescribed by the law.

11) … The State shall protect the interests of the family, motherhood and the child.
… (Art. 16)

Mongolian

Монгол Улсын иргэн дараахь үндсэн эрх, эрх чөлөөг баталгаатай эдэлнэ:

5) өндөр наслах, хөдөлмөрийн чадвар алдах, хүүхэд төрүүлэх, асрах болон хуульд заасан бусад тохиолдолд эд, мөнгөний тусламж авах эрхтэй;

11) … Гэр бүл, эх нялхас, хүүхдийн ашиг сонирхлыг төр хамгаална;
… (Арван зургадугаар зүйл)

Status of the Constitution

English


4. Mongolia shall not comply with or abide by any international treaty or other such instruments that are incompatible with its Constitution. (Art. 10)

Mongolian


4. Монгол Улс Үндсэн хуульдаа харшилсан олон улсын гэрээ, бусад баримт бичгийг дагаж мөрдөхгүй. (Аравдугаар зүйл)

Status of the Constitution

English

1. The citizens of Mongolia shall uphold the justice and humanity, and shall discharge in good faith the following basic duties:
1) Respect and abide by the Constitution and other laws;
… (Art. 17)

Mongolian

1. Монгол Улсын иргэн шударга, хүнлэг ёсыг эрхэмлэн дараахь үндсэн үүргийг ёсчлон биелүүлнэ:
1) Үндсэн хууль, бусад хуулийг дээдлэн хүндэтгэж, сахин биелүүлэх;
… (Арван долдугаар зүйл)

Status of the Constitution

English


3. The Supreme Court and other courts shall not have a right to apply laws that are incompatible with the Constitution, or that have not been officially promulgated. (Art. 50)

Mongolian


3. Улсын дээд шүүх, бусад шүүх нь Үндсэн хуульд нийцээгүй, албан ёсоор нийтлээгүй хуулийг хэрэглэх эрхгүй. (Тавьдугаар зүйл)

Status of the Constitution

English


4. If the Constitutional Tsets made a decision that the laws, decrees or other decisions of the State Great Hural and by the President, as well as the Government decisions and international treaties to which Mongolia is a State Party, are not in conformity with the Constitution, then such laws, decrees, instruments of ratification, or decisions shall be considered null and void.
… (Art. 66)

Mongolian


4. Хууль, зарлиг, Улсын Их Хурал, Ерөнхийлөгчийн бусад шийдвэр, түүнчлэн Засгийн газрын шийдвэр, Монгол Улсын олон улсын гэрээ нь Үндсэн хуульд нийцээгүй гэж Үндсэн хуулийн цэц шийдвэр гаргавал зохих хууль, зарлиг, батламж, шийдвэр хүчингүй болно.
… (Жаран зургадугаар зүйл)

Status of the Constitution

English

1. The laws, decrees and other decisions by the organs of the state, and activities of all other organizations and citizens, must be in full conformity with the Constitution.
… (Art. 70)

Mongolian

1. Үндсэн хуульд хууль, зарлиг, төрийн байгууллагын бусад шийдвэр, нийт байгууллага, иргэний үйл ажиллагаа бүрнээ нийцсэн байвал зохино.
… (Далдугаар зүйл)

Status of International Law

English

1. Mongolia shall adhere to the universally recognized norms and principles of international law, and shall pursue a peaceful foreign policy.
2. Mongolia shall enforce and fulfill in good faith its obligations under the international treaties to which it is a State Party.
3. The international treaties to which Mongolia is a State Party, shall become effective as domestic legislation upon the entry into force of the laws on their ratification or accession.
4. Mongolia shall not comply with or abide by any international treaty or other such instruments that are incompatible with its Constitution. (Art. 10)

Mongolian

1. Монгол Улс олон улсын эрх зүйн нийтээр хүлээн зөвшөөрсөн хэм хэмжээ, зарчмыг баримталж энхийг эрхэмлэсэн гадаад бодлого явуулна.
2. Монгол Улс олон улсын гэрээгээр хүлээсэн үүргээ шударгаар сахин биелүүлнэ.
3. Монгол Улсын олон улсын гэрээ нь соёрхон баталсан буюу нэгдэн орсон тухай хууль хүчин төгөлдөр болмогц дотоодын хууль тогтоомжийн нэгэн адил үйлчилнэ.
4. Монгол Улс Үндсэн хуульдаа харшилсан олон улсын гэрээ, бусад баримт бичгийг дагаж мөрдөхгүй. (Аравдугаар зүйл)

Status of International Law

English

The citizens of Mongolia shall be guaranteed to exercise the following rights and freedoms:

14) The right to appeal to the court to protect such rights if he/she considers that the rights or freedoms as prescribed by the laws of Mongolia or by the international treaty have been violated. …;
… (Art. 16)

Mongolian

Монгол Улсын иргэн дараахь үндсэн эрх, эрх чөлөөг баталгаатай эдэлнэ:

14) Монгол Улсын хууль, олон улсын гэрээнд заасан эрх, эрх чөлөө нь зөрчигдсөн гэж үзвэл уул эрхээ хамгаалуулахаар шүүхэд гомдол гаргах … эрхтэй. …
… (Арван зургадугаар зүйл)

Status of International Law

English


2. The Constitutional Tsets shall make conclusions based on the grounds prescribed in Section 1 of this Article and submit it to the State Great Hural, on the following issues under a dispute:
1) On whether or not the laws, decrees or other decisions by the State Great Hural or by the President, as well as any Government decisions and international treaties to which Mongolia is a State Party, are in conformity with the Constitution;

4. If the Constitutional Tsets made a decision that the laws, decrees or other decisions of the State Great Hural and by the President, as well as the Government decisions and international treaties to which Mongolia is a State Party, are not in conformity with the Constitution, then such laws, decrees, instruments of ratification, or decisions shall be considered null and void. (Art. 66)

Mongolian


2. Үндсэн хуулийн цэц энэ зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасан үндэслэлээр дараахь маргаантай асуудлаар дүгнэлт гаргаж Улсын Их Хуралд оруулна:
1) хууль, зарлиг, Улсын Их Хурал, Ерөнхийлөгчийн бусад шийдвэр, түүнчлэн Засгийн газрын шийдвэр, Монгол Улсын олон улсын гэрээ Үндсэн хуульд нийцэж байгаа эсэх;

4. Хууль, зарлиг, Улсын Их Хурал, Ерөнхийлөгчийн бусад шийдвэр, түүнчлэн Засгийн газрын шийдвэр, Монгол Улсын олон улсын гэрээ нь Үндсэн хуульд нийцээгүй гэж Үндсэн хуулийн цэц шийдвэр гаргавал зохих хууль, зарлиг, батламж, шийдвэр хүчингүй болно. (Жаран зургадугаар зүйл)

Religious Law

English

1. The State shall respect the religions, whereas the religions shall honor the State in Mongolia.
2. The organs of State shall not engage in religious activities, and the temple-monasteries shall not conduct political activities.
3. Relationship between the State and the temple-monasteries shall be regulated by the law. (Art. 9)

Mongolian

1. Монгол Улсад төр нь шашнаа хүндэтгэж, шашин нь төрөө дээдэлнэ.
2. Төрийн байгууллага шашны, сүм хийд улс төрийн үйл ажиллагаа эрхлэн явуулж болохгүй.
3. Төр, сүм хийдийн хоорондын харилцааг хуулиар зохицуулна. (Есдүгээр зүйл)

1

Constitution of Mongolia 1992, as amended to 2019 (English). According to Art. 8(1): “The Mongolian language is the official language of the State.”

2

Constitution of Mongolia 1992, as amended to 2000 (Mongolian), available in HeinOnline World Constitutions Illustrated Library (2019).
Links to all sites last visited 31 March 2021

3

Changes made pursuant to Constitutional amendment made on November 14, 2019.

4

Changes made pursuant to Constitutional amendment made on November 14, 2019.

5

Changes made pursuant to the amendment made on November 14, 2019. The article regarding the appointment of the Prime Minister was taken out from Art.33 but added to Art.39 with the President introducing the nominee to the Parliament within five days.

6

Changes made pursuant to Constitutional amendment made on November 14, 2019.

7

Changes made pursuant to Constitutional amendment made on November 14, 2019.